115. rocznica urodzin Marii Danilewicz Zielińskiej

115 lat temu, 29 maja 1907 roku w Aleksandrowie Kujawskim urodziła się, Maria Danilewicz Zielińska, bibliotekarka, pisarka, krytyk i historyk literatury, bibliograf.

W latach 1921-1924 uczyła się i zdała maturę w Gimnazjum Matematyczno-Przyrodniczym im. Marii Konopnickiej we Włocławku. Mieszkała w tym czasie na stancji przy Zielonym Rynku. Po maturze wyjechała na studia do Warszawy. Studiowała filologię polską i romanistykę na Uniwersytecie Warszawskim. W 1929 r. otrzymała stopień magistra filozofii w zakresie filologii polskiej. Po studiach pracowała w Bibliotece Narodowej w Warszawie, gdzie zdała egzamin bibliotekarski i objęła funkcję sekretarza generalnego Rady Związku Bibliotekarzy Polskich.

W momencie wybuchu II wojny światowej wyjechała do Paryża i pracowała w Bibliotece Polskiej na wyspie Św. Ludwika. W 1942 r. przedostała się przez Hiszpanię do Portugalii, a stamtąd po kilku miesiącach do Londynu. Pracowała w Bibliotece Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego, która została przekształcona w Bibliotekę Polską i była miejscem spotkań oraz dyskusji Polonii z różnych części świata. Maria Danilewicz Zielińska kierowała londyńską biblioteką przez 31 lat.

W latach 1953-1987 na falach Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa zrecenzowała ponad 250 książek wydanych na emigracji. Należała do komitetów redakcyjnych wielu czasopism.

Twórczość literacką zainicjowała opowiadaniem „Od Tążyny” w 1943 r. Część jej opowiadań została zebrana w tomie „Blisko i daleko” oraz w książkach „Opowiadania” i „Biurko Konopnickiej”. W 1956 wydała powieść „Dom” poświęconą międzywojennemu Włocławkowi. Tematyka kujawska pojawiała się w licznych jej opowiadaniach. W późniejszych latach często wspominała Włocławek, Wisłę, katedrę czy księgarnię Zdzisława Arentowicza. Na jej dokonania twórcze składają się również prace o charakterze księgoznawczym, bibliograficznym, wspomnieniowym i edytorskim a także prace historyczno – literackie i krytyczno – literackie, które ukazywały się na łamach pism emigracyjnych. Wiele z nich zostało wydanych w licznych zbiorach.

Była laureatką wielu nagród, m. in. Polskiego PEN Clubu, nagrody „Kultury” oraz odznaczeń Brązowego Krzyża Zasługi, Krzyża Oficerskiego Orderu Odrodzenia Polski, Orderu „Za Zasługi dla Kultury Polskiej”, Krzyża Komandorskiego Orderu Odrodzenia Polski. Za działania, na rzecz ratowania księgozbioru polskiego, Prezydent RP na Uchodźstwie przyznał jej Krzyż Oficerski Orderu „Polonia Restituta”.

W 1998 roku otrzymała Honorowe Obywatelstwo Aleksandrowa Kujawskiego a w 1999 Włocławka. Jej imię nosi także Szkoła Podstawowa w Stawkach.

Zmarła 22 maja 2003 r. w Feijo w Portugalii. Została pochowana 14 czerwca 2003 r. na cmentarzu parafialnym w Aleksandrowie Kujawskim.

Dział Informacji Regionalnej i Bibliograficznej